
ඈත අතීතයේ, එකල බරණැස් නුවර රජ කළ බ්රහ්මදත්ත නම් රජ්ජුරුවන්ගේ රාජ්ය සමයේ, සාරවත් දේශයක, ජනයා සුවසේ වාසය කළහ. එහෙත්, කාලය ගෙවෙත්ම, ජනතාව අතර නොපෙනෙන, නමුත් පැහැදිලිව දැනෙන දුර්භාග්යයක් පැතිරෙන්නට විය. එය වූයේ කම්මැලිකම නම් වූ මාරාන්තික රෝගයයි. මිනිසුන් තම දෛනික කටයුතු කිරීමට අකමැති වූහ. කෙත්වතු එළිපෙහෙළි නොකෙරිණි, බෝග වගා නොකෙරිණි, වෙළඳාම අඩපණ විය. රාජධානිය පුරාම අඳුරු සෙවනැල්ලක් වැටුණාක් මෙන්, සෑම දෙයක්ම මන්දගාමීව, අකර්මණ්යව පවතින්නට විය.
මේ අතර, බරණැස් රජුගේ මාලිගාව අසල, පුදුමාකාර ළිඳක් විය. එය හැඳින්වූයේ "අලස් ළිඳ" යන නමිනි. මෙම ළිඳෙහි ජලය අතිශයින්ම සිසිල් වූ අතර, එය පානය කළ ඕනෑම අයෙකුට විශාල ප්රබෝධයක් ලැබෙන බවට ජනප්රවාදයක් පැතිරී තිබුණි. එහෙත්, අවාසනාවන්ත ලෙස, මෙම ළිඳට ජලය ගෙන ඒම සඳහා කිසිවෙකුත් කැමැත්තක් දැක්වූයේ නැත. ළිඳට ජලය නොලැබීම නිසා, එය ක්රමයෙන් සිඳී යන්නට විය. ළිඳෙහි ගැඹුරෙහි වූ කුඩා ජලස්තරය පමණක් ඉතිරි විය.
බරණැස් රජු මෙම තත්ත්වය ගැන දැඩි කණස්සල්ලට පත් විය. තම රාජධානියේ ජනතාවගේ කම්මැලිකම නිසා ඇති වූ මෙම අර්බුදය ඔහුට දරාගත නොහැකි විය. ඔහු තම ඇමතිවරුන්, උගතුන්, සහ ජ්යෙෂ්ඨයන් රැස් කර, මෙම ගැටලුවට විසඳුමක් සොයනු ලැබීය.
"මගේ ආදරණීය ඇමතිවරුනි, අපේ රාජධානිය අද මුහුණ දී සිටින මෙම අර්බුදය ගැන මම ඉතා කණස්සල්ලට පත් වෙමි. අපේ ජනතාව කම්මැලිකමට ඇබ්බැහි වී සිටිති. ඔවුන්ගේ ශ්රමය අහිමි වී ඇත. අපේ අලස් ළිඳ ද සිඳී යමින් තිබේ. මේ සඳහා කුමක් කළ හැකිදැයි මට සිතාගත නොහැකි ය," රජු දුකින් කීවේය.
එක් ඇමතිවරයෙක් ඉදිරියට පැමිණ, "මහරජාණෙනි, අලස් ළිඳට ජලය ගෙන ඒම සඳහා කිසිවෙකුත් කැමැත්තක් නොදක්වන්නේ, එය ඉතා දුෂ්කර කටයුත්තක් වන නිසාය. ළිඳෙහි ගැඹුර නිසා, ජලය ඉහළට ගෙන ඒමට විශාල වෙහෙසක් දැරිය යුතු ය. එබැවින්, ජනතාව එය මගහරිනවා."
තවත් ඇමතිවරයෙක් කියා සිටියේ, "රජතුමනි, අපේ ජනතාවට ජලයෙහි වැදගත්කම ගැන අවබෝධයක් ලබා දිය යුතු ය. ඔවුන්ට මේ කම්මැලිකමෙන් මිදීමට යම් දිරිගැන්වීමක් අවශ්ය ය."
රජු මේ සියලු අදහස් ගැන සිතා, අවසානයේ එක් තීරණයකට පැමිණියේය. ඔහු තම අණබෙරකරුවන් කැඳවා, නියෝගයක් නිකුත් කළේය.
"අද සිට, අලස් ළිඳට ජලය ගෙන එන ඕනෑම අයෙකුට, රජුගෙන් විශාල ත්යාගයක් හිමි වනු ඇත. ඊට අමතරව, ඔවුන්ට ගෞරවණීය ආසනයක් ද හිමි වනු ඇත. නමුත්, ළිඳට ජලය ගෙන ඒමට අසමත් වන, හෝ ඊට උත්සාහ නොකරන ඕනෑම අයෙකුට, දඩ මුදලක්ද, රාජකාරි කිරීමෙන් නිදහස් කරනු ලැබේ. එනම්, ඔවුන්ට කිසිදු රාජකාරියක් නොකෙරේ. එවිට ඔවුන්ගේ අකර්මණ්යතාවයේ ප්රතිඵල ඔවුන්ටම දැනෙනු ඇත."
මෙම අණබෙරය ඇසූ ජනතාව අතර කුතුහලයක් ඇති විය. සමහරු ත්යාගය ගැන සතුටු වූහ, තවත් සමහරු දඩ මුදල ගැන බිය වූහ. නමුත්, බොහෝ දෙනෙකුට තවමත් කම්මැලිකම ජය ගැනීමට නොහැකි විය.
එදින, ළිඳ අසල කිසිදු චලනයක් නොවීය. ළිඳ තව තවත් සිඳී යමින් තිබුණි. හිරු බැස ගොස්, අඳුර රාජධානිය වැළඳ ගත් විට, බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ, ඒ වන විට ධර්මිෂ්ඨ බ්රාහ්මණයෙකු ලෙස උපත ලබා, ළිඳ අසලට වැඩම කළහ. උන්වහන්සේ ධෛර්ය සම්පන්න, ශ්රේෂ්ඨ ගුණධර්මයන්ගෙන් යුත්, කම්මැලිකමට කිසිසේත් ඉඩ නොදෙන චරිතයකි.
බෝධිසත්ත්වයන් ළිඳ අසලට පැමිණ, එහි සිඳී ගිය ජලස්තරය දුටුවේය. උන්වහන්සේගේ මුහුණෙහි කිසිදු කලකිරීමක් නොවීය. ඒ වෙනුවට, උන්වහන්සේ සිනහවක් පෑවේය.
"අහෝ, අලස් ළිඳ! නුඹ අද මගේ ධෛර්යය පරීක්ෂා කිරීමට පැමිණ ඇති බව පෙනේ," උන්වහන්සේ කීහ.
බෝධිසත්ත්වයන් වහාම තම වස්ත්ර ගලවා, ළිඳට බැසීමට සූදානම් වූහ. ළිඳෙහි ගැඹුර හා අඳුර දුටු විට, ළිඳ අසල සැඟව සිටි සමහර කම්මැලි මිනිසුන් පුදුමයට පත් වූහ.
"අනේ, මේ බ්රාහ්මණයාට පිස්සු හැදීද?" එක් කම්මැලි මිනිසෙක් කීවේය.
"ඔහු අනිවාර්යයෙන්ම ළිඳෙහි ඇද වැටෙනු ඇත. එවිට ඔහුට කුමක් වේදැයි දන්නේ නැත," තවත් අයෙක් කීවේය.
නමුත් බෝධිසත්ත්වයන් ඒ කිසිවකට කන් දුන්නේ නැත. උන්වහන්සේ ළිඳෙහි ගැඹුරට ගියහ. ළිඳෙහි සිඳී ගිය ජලය ස්වල්පයක් පමණක් විය. උන්වහන්සේ ඉතා වෙහෙස මහන්සියෙන්, තම ශක්තියෙන් උපරිමයෙන්, එම ජලය බාල්දියකට පුරවා ගත්හ. ජලය බාල්දියෙහි අතිශයින්ම ස්වල්පයක් විය.
උන්වහන්සේ ළිඳෙන් පිටතට පැමිණ, බාල්දියෙහි වූ ජලය රජුට ලබා දුන්නාහ. රජු බෝධිසත්ත්වයන්ගේ ධෛර්යය සහ වෙහෙස දුටු විට, පුදුමයට පත් විය.
"බ්රාහ්මණයාණෙනි, ඔබගේ ධෛර්යය අතිශයින්ම ප්රශංසනීය ය. ඔබ මේ සුළු ජලය ගෙන ඒමට මෙතරම් මහන්සියක් ගත්තාට, මාගේ ස්තූතිය හිමි වේ. නමුත්, මෙම සුළු ජලය අපේ රාජධානියේ අවශ්යතාවයන්ට කිසිසේත් ප්රමාණවත් නොවේ."
බෝධිසත්ත්වයන් සිනහවක් පෑහ. "මහරජාණෙනි, මම මෙම ජලය ගෙනාවේ ත්යාගය ලබා ගැනීමට නොවේ. මම ගෙනාවේ, ධෛර්යය, වෙහෙස, සහ අධිෂ්ඨානය යනු කුමක්දැයි, අපේ ජනතාවට පෙන්වා දීමට ය. ඔබ දුන් අණබෙරය, ජනතාවට දඬුවම් කිරීමට පමණක් සීමා විය. නමුත්, එය ඔවුන්ට ධෛර්යය ලබා දුන්නේ නැත. මම අදින් පසු, සෑම දිනකම, උදේ සහ සවස, මෙම ළිඳට ජලය ගෙන එන්නෙමි. එසේ කිරීමෙන්, අපේ ජනතාවට, ශ්රමයෙහි වටිනාකම සහ ධෛර්යයෙහි බලය ගැන අවබෝධයක් ලැබෙනු ඇත."
ඊළඟ දවසේ, බෝධිසත්ත්වයන් යළිත් ළිඳ අසලට පැමිණ, ළිඳට බැස, ජලය පුරවා ගෙන ආහ. උන්වහන්සේ දිනෙන් දින, මාසයෙන් මාසය, කිසිදු විවේකයක් නොගෙන, ළිඳට ජලය ගෙන ආහ. ක්රමයෙන්, ළිඳෙහි ජලය වැඩි වෙන්නට විය.
බෝධිසත්ත්වයන්ගේ මෙම අඛණ්ඩ ශ්රමය, ධෛර්යය, සහ අධිෂ්ඨානය දුටු විට, ජනතාව තුළ යම්කිසි වෙනසක් ඇති වන්නට විය. මුලදී, ඔවුන් බෝධිසත්ත්වයන් දෙස බලා සිටියේ කම්මැලිකමෙන්. එහෙත්, ක්රමයෙන්, ඔවුන්ගේ හෘදයන් තුළ යම්කිසි සංවේදීතාවයක් ඇති විය.
"බලන්න, මේ බ්රාහ්මණයා කොතරම් වෙහෙසෙනවාද කියා," එක් තරුණයෙක් කීවේය.
"ඔහු අප වෙනුවෙන් මෙතරම් මහන්සි ගන්නේ නම්, අපටත් යම්කිසි දෙයක් කළ නොහැකිද?" තවත් අයෙක් කීවේය.
මෙම සංවාදයන් අතර, බෝධිසත්ත්වයන් ළිඳ අසලට පැමිණ, ජලය පුරවාගෙන යන විට, එක් තරුණයෙක් ඉදිරියට පැමිණ, "බ්රාහ්මණයාණෙනි, මට උදව් කිරීමට ඉඩ දෙන්න," කියා කීවේය.
බෝධිසත්ත්වයන් සතුටින් හිස සලමින්, එම තරුණයාට ළිඳට බැස ජලය පුරවා ගැනීමට ඉඩ දුන්නාහ. ඊළඟට, තවත් අයෙක්, ඉන්පසු තවත් අයෙක්... ක්රමයෙන්, ළිඳ අසලට පැමිණි ජනතාව, බෝධිසත්ත්වයන් සමඟ එක්ව ළිඳට ජලය ගෙන ඒමට පටන් ගත්හ.
ඔවුන් ළිඳට ජලය ගෙන ඒමේදී, ළිඳෙහි ජලය ඉහළට නැගෙන්නට විය. ළිඳෙහි ජලය වැඩි වනවාත් සමඟම, ජනතාවගේ කම්මැලිකම ද ක්රමයෙන් අඩුවන්නට විය. ඔවුන් ළිඳට ජලය ගෙන ඒමේදී, එකිනෙකාට උදව් කරමින්, එකිනෙකාට දිරි දෙමින්, ඔවුන්ගේ ශ්රමයෙහි වටිනාකම ගැන දැනගන්නට විය.
"අපේ ළිඳේ ජලය නැවතත් පිරී තිබෙනවා!" ජනතාව සතුටින් කෑ ගැසූහ.
"ඒ සියල්ල බ්රාහ්මණයාණන්ගේ ධෛර්යය සහ අපගේ එකමුතුකම නිසා ය," තවත් අයෙක් කීවේය.
කම්මැලිකම දුරු වූ විට, ජනතාව තම කෙත්වතු වලට ගොස්, ඒවා හොඳින් වගා කළහ. වෙළඳාම යළිත් ආරම්භ විය. රාජධානිය පුරාම සශ්රීකත්වය සහ සතුට පැතිර ගියේය. අලස් ළිඳ, නැවතත් ජලයෙන් පිරී, ජනතාවට සිසිල් ජලය ලබා දුන්නේය.
බරණැස් රජු, මෙම වෙනස දුටු විට, අතිශයින් සතුටට පත් විය. ඔහු බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේට ස්තූති කරමින්, උන්වහන්සේට ගෞරව කළේය.
"බ්රාහ්මණයාණෙනි, ඔබගේ ධෛර්යය, ශ්රමය, සහ ප්රඥාව නිසා, මගේ රාජධානිය අද මුදා ගෙන ඇත. ඔබ අපට කම්මැලිකමෙන් මිදී, ධෛර්යය සහ වෙහෙසෙහි වටිනාකම පෙන්වා දුන්නා. ඔබ අද අපේ වීරයා ය."
බෝධිසත්ත්වයන් සිනහවක් පෑහ. "මහරජාණෙනි, මම කළේ මාගේ ධර්මය ඉටු කිරීම පමණි. ධෛර්යය, වෙහෙස, සහ එකමුතුකම යන මේ ගුණධර්මයන්, ඕනෑම අභියෝගයක් ජය ගත හැකි බව අපේ ජනතාවට වැටහීම වැදගත් ය."
එතැන් පටන්, බරණැස් නුවර ජනතාව කම්මැලිකම අතහැර, ධෛර්යය, වෙහෙස, සහ එකමුතුකමෙන් කටයුතු කළහ. අලස් ළිඳ, සැමවිටම ජලයෙන් පිරී, ජනතාවට ඔවුන්ගේ ධෛර්යය සහ වෙහෙසෙහි ප්රතිඵල සිහිපත් කළේය.
— In-Article Ad —
කම්මැලි කම, කිසිදු දවසක සාර්ථකත්වයක් ලබා නොදෙන බවයි. උනන්දුව, කැපවීම, උදව් කිරීම යන ගුණාංගයන්, සාර්ථකත්වයට මග පාදන බවයි.
පාරමිතා: උත්සාහය (Effort)
— Ad Space (728x90) —
242Dukanipātaගුරුල ජාතකයඈත අතීතයේ, ඝන වනාන්තරයකින් වට වූ, මනරම් ප්රදේශයක, අතිශයින් ධර්මිෂ්ඨ, ත්යාගශීලී, සහ ප්ර...
💡 ඊර්ෂ්යාව දුකට හේතුවකි. ධර්මිෂ්ඨකම හා කරුණාව සතුට ගෙන දේ.
169Dukanipātaසූචිලෝම ජාතකය නොබෝසැනසූරියෙහි විසූ රජ්ජුරුවන් වහන්සේ නමක්, තම රජමාළිගාවෙහි සිටි සුවඳ දුම් බඳුන...
💡 ලෞකික ධනය, බලය, රාජධානිය අස්ථිර බවත්, ධර්මය, සත්යය, කරුණාව සදාකාලික බවත්.
118Ekanipātaබුදුන් වහන්සේ කණ්හ චණ්ඩාලයා ලෙස උපන් කථාව බුදුරජාණන් වහන්සේ සිය පෙර ආත්ම භාවයක, කණ්හ නම් වූ චණ්ඩාලය...
💡 අපගේ සමාජ තත්වය, දුප්පත්කම, මේවා ධර්මය අභිබවා යාමට නොහැකිය. ධර්මයට අනුව කටයුතු කිරීමෙන් සැබෑ සතුට ලැබේ.
62Ekanipātaඅතීත වර්තමානයෙහි, මහා භාරත දේශයෙහි මිථිලා නම් වූ ශ්රී සම්පන්න රාජධානියක් විය. එහි මිථිලා රජු නම් වූ...
188Dukanipāta188. ඛුද්දකශාඛ ජාතකය 1. නම ඛුද්දකශාඛ ජාතකය (Jataka Tale No. 188) 2. කතාව 2.1. ආරම්භය බුදුරජාණන් වහ...
163Dukanipātaලොවූ අන්ධයාගේ ජාතකයපුරාණයේ, හිමාල පර්වතයේ අලංකාර වටපිටාවක, දැවැන්ත අලියෙකුගේ ස්වරූපයෙන් බෝසතා උපත ලැ...
💡 සැබෑ අන්ධභාවය යනු ශාරීරික නොව, හදවතේ ඇති අන්ධභාවයයි. ආදරය, අනුකම්පාව සහ ප්රඥාවෙන්, අපට ඕනෑම බාධාවක් ජය ගත හැකිය.
— Multiplex Ad —